आरोह अवरोह.....

मुक्तक


                                    मुक्तककार: पूर्व राजा ज्ञानेन्द्र शाह


बिग्रिदैछ झन् झन् देश मलाई के मतलव

नेताहरुको भाछ चेस मलाई के मतलव

नरेश बाट देशले रास्ट्रपति पाएपनि खै?

फेर्न सक्या छैन फेस मलाई के मतलव


प्रस्तुत मुक्तक नेपाल राष्ट्रव्यापी मुक्तक प्रतियोगितामा प्रथम हुन सफल पूर्वराजा ज्ञानेन्द्र शाह द्वारा रचित रचानाहो । यस मुक्तकमा उहाको नेपाल प्रतिको माया ममता र राष्ट्रियताको भावना झल्किएको देखिन्छ त्यसैले पनि होला यस रचना नेपाल अधिराज्य भरिमा उत्कृस्ट हुन सफल भएको हो । यहाँ सायद जिशाहको यथार्थता झल्किएको छ । साँचै उहाले अहिले देशको अवस्था झन् झन् बिग्रिएको देखेर यस्तो मुक्तक लेख्ने जमर्को गरेको हुनु पर्छ । देशको लागि आफुले नसके पनि अरुले सक्लाकी भनेर देश सुम्पेपनि केहि गर्न नसकेको भावना प्रस्टै झल्किएको छ । हुन पनि हो गणतन्त्र आको यतिको बर्ष बितिसक्दा पनि देश एउटा संबिधानमै अल्झिएको छ, अनि नेताहरु बीच कुर्सिको तानातान बाहेक केहि विकास हुन सकेको छैन । त्यसैले पनि यो भावना सायदै उहाले हाम्रा नेताहरुलाई पनि लक्षित गरेर लेखिएको हुनसक्छ । त्यसो त उहा पनि आफ्नो देशको गति देखेर निराश हुनुभएको कुरा यस मुक्तक बाट बुझ्न सकिन्छ । अनि आफुले पनि देशलाइ केहि गर्न चाहेर पनि नसकेको कुरामा सहमति हुनुहुन्छ ।
यस मुक्तकमा उहाँले हाम्रा नेताहरुलाई पनि व्यंग्य गर्ने कोसिस गर्नुभाको छ ।
"नरेश बाट देशले रास्ट्रपति पाएपनि खै?
फेर्न सक्या छैन फेस मलाई के मतलव"
त्यसैले यो मुक्तक नेताहरुको वर्तमान संग पनि मेल खान गएको छ । अर्को अर्थमा भन्ने हो भने यो मुक्तक हाम्रा देशका नेताले रचना गरेको भन्दा पनि अत्युक्ति नहोला । किनकी "बिग्रिदैछ झन् झन् देश मलाई के मतलव" यो भावना संयोगबस ठ्याक्कै हाम्रा नेताहरुको व्यबहारसंग मिल्न पुगेको छ । यथार्थमा भन्ने हो भने केहि वास्ता छैन देशको हाम्रा नेता भनाउदाहरुलाई , सबै माथि जान मात्र तम्सिरहेका छन, देश बनाउनको साटो आफ्नो पेट बनाउनमै लागि परेका देखिन्छन । देश महंगी भ्रस्टाचार, आन्दोलनले ग्रस्त हुदा पनि केहि गर्दैनन् या गर्न चाहदैनन् कुनै मतलव छैन देशको । जे होस, जीशाह ले आफु र हाम्रा देशका नेताहरुको लागि एउटा राम्रो मुक्तकको रचना गरेर ठुलो काम गर्नुभो । उहालाई धेरै धेरै धन्यवाद छ सम्पुर्ण नेपालीको तर्फबाट ।
हामी सम्पूर्ण नेपाली को चाहना यो मुक्तक को बिपरित होस सबैले देशको माया गरुन सबैले देशको मतलव राखून अनि सबैले देशको विकास गरुन यहि नै हाम्रो चाहनाको सुन्दर नेपाल हुनेछ । हामी सबै मिलेर राम्रो नेपाल, शान्त र सुन्दर नेपालको निर्माण गरौ ।


यो एउटा व्यंग्य मात्र हो ।

 गजल

आडम्वरि आँसु झारी, रुनुको अर्थ छैन
एकैछिन दिलदारी, हुनुको अर्थ छैन

मायालाई धन संग बेचेर मलाई तिमी
कलुशित मन अव, धुनुको अर्थ छैन

अझै पनि माया चोखो नैछ भनीकन

कसम खान मानापाथी, छुनुको अर्थ छैन

धोका दिई फेरि यो "कृष्ण"लाई फसाउन
बनावटी  मायाजाल बुन्नुको अर्थ छैन

म रोएँ बसेरै कहाँ कालि मोरी
फर्केकेा पसेरै कहाँ कालि मोरी

हजारौं मनैसंग वाटेर डोरी
सकेको कसेरै कहाँ कालि मोरी

मलाई पर्छार्न वनायौ र पासो
म आएँ फसेरै कहाँ कालि मोरी

जवानी मनैको स्वाद चाखेरनै
अघाको डसेरै कहाँ कालि मोरी

म जोगी जसोरी मुखैमा लपक्कै
खरानी घसेरै कहाँ कालि मोरी

 Japanese Secrets to a Longer Healthier Life


The Long Life of the Japanese- What Contributes to it?
It is a well known fact that when it comes to living long, healthy lives, the Japanese seem to have an upper hand in that department. Why is that? There are many thoughts and theories of what secret knowledge the Japanese hold and what the rest of the world can do to achieve the same outcome. Let's take a closer look at what secrets the Japanese possess and practice, and what the rest of the natural world seems to be missing.
To say it seems as if the Japanese tend to live longer is an understatement in a big way. The average life span of Japanese men is 78 years while their women counterparts have a life expectancy of 85. That is remarkable and is also the world's highest life expectancy of the past 20 years. That is correct, for the past 20 years the Japanese have outlived the rest of us and by far too.
Lets look and find out the differences in general lifestyles between the Japanese and the rest of the world. The biggest difference is the way that the Japanese eat. In general the Japanese are very healthy eaters, much more so than the typical American. The Japanese are known to have extremely low levels of cholesterol in their blood. This is a main contributor to the fact that very few Japanese die from heart disease.
How exactly do the Japanese people manage to keep such extremely low levels of cholesterol in their blood? This has remained a mystery of sorts. There are special nutritional structures that are in Japan. These unique structures make the Japanese diet almost completely unknown and almost rarely ever used outside of Japan itself. They cook and consume foods that are not served much outside their country.
The main foods that are consumed in Japan consist of Tofu, Shitake Mushrooms, Prawns, Soba Noodles, and Wakame. Lets take a closer look at these.    

• Tofu is a curd that is made from soya beans. Tofu is a cholesterol free food that is low in calories and very high in protein.  
• This food has been shown to reduce the associated risks of heart disease. 
• Tofu is almost tasteless or at the very least has such a mild taste that it takes on the tastes of the foods it is cooked with.

The above foods combined make up over 75 percent of the food consumed in Japan. When you look at the health benefits of these foods it is not a far stretch of your imagination to conclude that a Japanese person has a longer life due to their diet. This has for a long time been an assumption of many but as of yet has not been proved.

Japanese Fairy Tales





When they came within sight of the island, they could see that the ogres had a very strong fort there. And there were many, many ogres. Some of them were red, some blue, and some black.
First the pheasant flew over the walls of the fort and began to peck at the ogres' heads. They all tried to hit the pheasant with their clubs, but he was very quick and dodged all their blows. And while the ogres weren't looking, the monkey slipped up and opened the gate of the fort. Then Momotaro and the spotted dog rushed into the fort and started fighting the ogres too.

It was a terrible battle! The pheasant pecked at the heads and eyes of the wicked ogres. And the monkey clawed at them. And the spotted dog bit them. And Momotaro cut them with his sword. At last the ogres were completely defeated. They all bowed down low before Momotaro and promised never to do wicked things again. Then they brought Momotaro all the treasure they had stored in the fort.
It was the most wonderful treasure you can imagine. There was much gold and silver and many precious jewels. There was an invisible coat and hat, arid a hammer that made a piece of gold every time you hit it on the ground, and many other wonderful things. Momotaro and his three helpers carried all this in their boat back to the land. Then they made a cart and put all the treasure in the cart and pulled it back to Momotaro's house.

How happy the old man and woman were when they saw their son return safely from Ogre IsIand! They were very rich now with all the treasure that Momotaro had brought, and they all lived together very, very, happily

गजल
                                                              कृष्ण के श्रेष्ठ "काल्स"

कुन माया चोखो हुन्छ ठाउँ देखाइदेउ
विछोड हैन मिलनको गाउँ देखाइदेउ

प्रेम मात्र हुन्छ भनि झुक्किएँ म त्यसै
तिमी छोडि अन्त कहाँ जाउँ देखाइदेउ

थाकिसकेँ म धेर तिमी सँग पिछा गरि
प्राथना गर्न कुन मन्दिर धाँउ देखाइदेउ

मुहार देखि मैले व्यर्थै माया सुम्पिदेछु
माया फिर्तालिन कता आँउ देखाइदेउ

बुझिनौ कत्तिपनि पिडाको व्यथा पोख्दा
विछोडको कुन गीत गाउँ देखाइदेउ

एक्लो छ यो "कृष्ण" तिमिले छोडे यता
तिम्रो  मन जस्तै कोहि पाउँ देखाइदेउ

Japanese traditional dress kimono

If you choose to live in Japan, then you will be classed as a second-class citizen as the Japanese find it hard to accept other races into their culture or to see them as equals. This has nothing to do with racism but more to do with the cultures and traditions of Japan.

No matter how much Japanese you learn or culture you absorb you will always be seen as an outsider. This isn´t shown in the face of the Japanese people, but more in the way they accept you.

I have no problem with this as the Japanese ways are very old and the traditions very complex. Even walking into somebody´s house is a humbling experience.

The Japanese are a very proud race and everything must be done certain ways and with certain manners. These are steeped in the old ways of the country and even though Japan is a very modern, progressive society the old ways still come through into modern life. For example, the honor system is still widely in use in Japanese business. This means that you, as a worker are the lowest form of company life, but your supervisor is of a higher standard than you and so on… This leads to problems where the supervisor will work late and all the lower employees are expected to work at least until the supervisor goes home, if not longer. It can be frustrating for westerners sometimes but as its a different culture, patience is required.
The Japanese society has some very good points as well. There is a respect for the property of others and burglary is virtually nil, although car crime is higher in cities. Expect your house to be the same as you left it even if you leave doors and windows open.

Japanese house made by wood

Japanese women

गजल/ब्यंग्य



धरोधर्म तिम्रो कसम रक्सि आज खाको छैन
रेष्टुरेन्ट पो गाको म, भट्टि आज धाको छैन

सोल्टिनीको  पाट्रिे रैछ अलिकति पिईदिएँ
हिजो जस्तै आजपनि कान्छि माझ गाको छैन

दिउँसो त खान्न म जिस्क्याउँछन देख्नेहरू
त्यासैलेत अँध्यारो मा राति लाज लाको छैन

मात्तिएर वाटो वाटो लडदैपडदै घर आउदानी
धन्य रछु  कसैकोनी लात्ति आज पाको छैँन

रमझमको तालमा एक दुई वोतल पिएपनि
गाली गरि  नाना , भाति गीत गाको छैन

दोलखा जिल्लाको कालिन्चोक गाविसमा अबस्थित कालिन्चोक भगवती मन्दिर दोलखाको सदरमुकाम चरिकोटबाट करिव १५ कि.मी. उत्तरमा पर्दछ । चरिकोटबाट मन्दिर सम्म करिब ५ देखि ६ घन्टा जति पैदल हिडेर जानुपर्ने हुन्छ । त्यसैले यो मन्दिर पदयात्राको दृष्टिकोणले रमणीय स्थल को रुपमा परिचित रहिआएको छ । कालिन्चोक भगवती काभ्रेको पलान्चोक भगवती, काठमाडौंको शोभा भगवती र अन्य भगवती समेत ७ भगवती दिदी बहिनी हुन् भन्ने किम्बदन्ती पनि रहेको छ । कालिन्चोक डांडाबाट मनोरम रोलवालिङ हिम श्रृङ्खला, गौरीशंकर हिमालबाट देखिने सुर्योदय लगायत  अन्य मनोरम प्राकृतिक दृष्यहरुको अवलोकन गर्न सकिन्छ । त्यसैले यहाँ घुम्न आउने पर्यटक हरुको संख्या दिन प्रतिदिन बढ्दो छ । कालिन्चोक मन्दिर समुद्री सतह बाट ३८४२ मी. को उचाईमा रहेको कारण यस क्षेत्रमा मङ्सिर महिना देखि माघ महिना सम्म हिउँ पर्ने गर्दछ । जुन बेला हिउंप्रेमी पर्यटक हरुको घुइंचो लाग्ने गर्दछ । यहाँ जानुले मनमा चिताएको कुरा पुग्छ भन्ने किंबदंती पनि रहिआएको छ ।
कालिन्चोक सम्मको पदयात्राका क्रममा बाटोमा देखिने रमणीय स्थल, डाँडा पाखा, पोखरी अनि सेतो लालिगुरास (चिमाल) लगायत विभिन्न जातका फूल  अनि विभिन्न प्रजातिका  रुखहरु हेर्दै प्रकृतिसंग खेल्ने मौका पनि पाइने भएकोले ठाडै उकालो हिड्दा पनि थकाइ को कुनै आभास हुदैन । हिड्दा हिड्दै अझै नपुगे पनि हुन्थ्यो जस्तो भावना जागेर आउछ । तर समुद्री सतह बाट धेरै माथि भएको हुनाले लेक लाग्न सक्ने सम्भावना भएकोले आराम गर्दै अनि पिउने कुरा साथमा बोकेर हिडियो भने लेक लाग्न बाट जोगिन सकिन्छ ।

६ घन्टाको लामो हिडाई पछी वास बसने  स्थान कुरी पुगिन्छ, जुन कालिन्चोक मन्दिर भन्दा २ ३ घण्टाको फरक मा छ । त्यहा पुगेपछि मन आनन्दित हुन्छ ।  वरिपरि को रमणीय दृश्य, चौरीको बथान अनि यस्तै यस्तैले अनि थकाई मार्दै होटेलमा वास बसिन्छ । अनि कालिन्चोक को परिचय बोक्ने लोकल कुखुराको मासु, ढिडो अनि छुर्पी खादै बिहान सुर्योदयको अबलोकन गर्ने मौका नगुमाउन छिटै सुतिन्छ । बिहान हुन्छ पुजाको लागि पुजासमान तयारी गर्दै थुम्को तिर पाइला लम्क्याउनु पर्छ । बिहानीको झुल्के घाम, डाडापाखा घामको लाली संगै मस्किरहेको हुन्छ गौरीसंकर लगायात अन्य हिमश्रंखला हरु मुस्कान छर्दै झुल्किरहेको मनोरम दृश्यको स्वाद लिदै पुगिन्छ मन्दिरको थुम्को फलामको भरयांग चढेर । मन खुसीले फुरुङ्ग हुन्छ, कुनै स्वोर्ग मा त पुगिन भन्ने भान हुन्छ । अनि अनौठो लाग्छ कस्तो ठाउं हो यो ? कस्तो प्राकृतिक बरदान हो यो? एउटा थुम्कोमा पनि भगवान पुग्दो रहेछ जस्तो लाग्छ अनि फेरी फेरी पनि आउँ आउँ लाग्ने भावना जागृत गराऊछ । पूजा सकेर अनि फर्किनु पर्ने बाध्यता हुन्छ । फेरी आउने बाचा गर्दै वा नगर्दै ओरालो लागिन्छ फेरी त्यहि मनोरम दृश्य त्यहि बन जंगल, त्यहि गोरेटो त्यहि सुन्दरता ले भरिएको कालिन्चोक मन्दिरको प्राकृतिक सुन्दरता ...................................



 मन्दिर जान बनाइएको भार्यांग

 मन्दिर

सेतो गुरास(चिमाल)
बाटोमा देखिने सल्लाका रुख












                                                              

तीन मुक्तक

देश

जनता